PFAS? Drinkwater is veilig

PFAS is overal, alles moet omlaag
Greenpeace deelt onze zorgen: de drinkwaterbedrijven vragen al meer dan 8 jaar om bescherming tegen PFAS, en ook andere chemische stoffen. Het is overal, in lucht, bodem en water en inmiddels is bekend dat de Nederlander teveel PFAS binnenkrijgt. De hoeveelheid PFAS in het drinkwater is beperkt, als mens krijg je de meeste PFAS binnen via voedsel (80%). Daarom moet vervuiling met PFAS stoppen.  

Drinkwater voldoet aan alle normen
Volgens de wet mag het drinkwater nu maximaal 100 nanogram PFAS per liter bevatten. Het PFAS-gehalte in het drinkwater van Evides zit daar zeer ruim onder. Ons drinkwater bevat nu tussen 0 en 17 nanogram PFAS per liter, afhankelijk van de bron die we gebruiken om drinkwater van te maken. We hebben het dus over een extreem kleine hoeveelheid. Om een idee te geven: één nanogram is een miljardste gram. 

4,4 ng/l PFOA equivalenten (RIVM-richtwaarde voor drinkwater) is vergelijkbaar met één paracetamol opgelost in 113 miljoen liter water. 

Veilig om te drinken
Drinkwater is één van de strengst gereguleerde én gecontroleerde producten in Nederland. RIVM, drinkwaterbedrijven én Greenpeace adviseren om gewoon kraanwater te blijven drinken. Greenpeace vraagt vooral aandacht voor het milieuprobleem, met drinkwater als voorbeeld: ‘zelfs daar zit het al in’. Dat betekent niet automatisch dat het water uit de kraan nu onveilig is. 

Beter flessenwater of een filter?
In flessenwater komen PFAS en microplastics voor, zonder dat het op de verpakking staat. Kraanwater blijft een veilige en duurzame keuze. De oplossing ligt niet bij plastic flessen of de aanschaf van een thuisfilter, maar in het verminderen van PFAS-vervuiling aan de bron.

Wat doet Evides?
Evides meet PFAS uitgebreid en verwijdert bovendien al de meeste PFAS uit het water. Als de PFAS vervuiling in het milieu omlaag gaat, dalen de waarden in voedsel en drinkwater vanzelf.
 

12 vragen over PFAS

1. Zitten er PFAS in mijn drinkwater?
PFAS zitten overal in het milieu: in lucht, bodem, grond- en oppervlaktewater. Evides weet veel van die PFAS uit het drinkwater te zuiveren, maar niet alles. De meeste PFAS krijg je binnen via voedsel (meer dan 80%), en een klein deel via drinkwater.

2. Kan ik het kraanwater gewoon drinken?
Ja. Drinkwater uit de kraan is goed en verantwoord om te drinken. Het voldoet ruim aan de wettelijke normen en we proberen zoveel mogelijk de geadviseerde richtwaarde van het RIVM te benaderen. Ook het RIVM vindt het verantwoord om kraanwater te drinken.

3. Waarom zit er zo’n groot verschil tussen de wettelijke norm van 100 en de RIVM-richtwaarde van 4,4?
Dat is helaas een ingewikkeld verhaal. De wettelijke norm rekent in nanogrammen voor de optelsom van 20 PFAS-soorten. RIVM hanteert de optelsom van 22 PFAS-soorten + TFA en rekent die om op hun schadelijkheid, waardoor sommige PFAS-soorten zwaarder en andere PFAS-soorten lichter meetellen. Deze waarde in PEQ (PFOA equivalenten) uitgedrukt. Deze richtwaarde is dus niet één op één te vergelijken met de landelijke norm. Daarom publiceren we op onze website ook beide rekenmethodes

4. Hoeveel PFAS zit er in het drinkwater van Evides?
Wij zuiveren al extra om zoveel mogelijk PFAS uit het water te zuiveren. De huidige Europese norm voor 20 soorten PFAS is 100 nanogram per liter. Ons drinkwater bevat nu tussen 0 en 17 nanogram PFAS per liter, afhankelijk van de bron die we gebruiken om drinkwater van te maken. Dat is dus heel veel lager dan de wettelijke norm die gesteld wordt.

Kijken we naar de PEQ-waarde waar de richtwaarde van RIVM op gebaseerd is, dan varieert deze in onze leveringsgebieden tussen 0 en 10,7 ng/l.
De gehaltes die Greenpeace publiceert zijn op deze manier berekend.

5. Hoeveel is 4,4 ng/l PFOA equivalenten?
Een nanogram is een miljardste gram. We hebben het dus over extreem kleine hoeveelheden. 1 nanogram weegt net zoveel als 1 miljoenste van een suikerkorrel.
En 4,4 ng/l PFOA equivalenten is qua hoeveelheid te vergelijken met één paracetamol die is opgelost in 113 miljoen liter water.

6. Waarom kleurt Evides donkerrood op het kaartje van Greenpeace?
Dat doet Greenpeace om een schokeffect te creëren. De kleuren rood en donkerrood geven aan dat PFAS in drinkwater op die plek boven de geadviseerde richtwaarde van het RIVM zit (4,4 ng/l PEQ). De norm is op dit moment echter 100 nanogram per liter en Evides zit – vooruitlopend op een nog te bepalen nieuwe norm – al fors lager. Op de website Evides PFAS en drinkwater staan altijd de meest recente, gevalideerde meetgegevens en een toelichting.  

7. Wat vindt Evides van deze actie?
We delen de zorg van Greenpeace over PFAS in het milieu en zijn blij dat zij zich nu ook inzetten voor een verbod op PFAS. Dat is namelijk de enige manier om dit probleem aan te pakken. Wij pleiten dan ook al decennia voor betere bescherming van de bronnen voor drinkwater en vragen al meer dan 8 jaar om bescherming tegen PFAS. PFAS is namelijk een milieuprobleem doordat industrie, landbouw én consumenten er te veel gebruik van maken. En vooraf is onvoldoende goed onderzocht wat de effecten van PFAS op de gezondheid zijn.
Als we minder PFAS gaan produceren en gebruiken, dan komen er minder PFAS in het milieu en dalen de PFAS-waarden in voedsel en drinkwater. Maar dat gaat niet vanzelf. Er wordt nu gelukkig gewerkt aan een Europees PFAS-verbod op de productie en het gebruik van PFAS, maar dat duurt ons te lang en dus pleiten wij – vooruitlopend op dat verbod – voor een strenge en doortastende nationale aanpak van de diverse overheden en het Rijk. 

Wij staan alleen niet achter het drinkwaterkaartje/de postcodechecker omdat het suggereert dat drinkwater ongezond is. Dat is het niet. Het wordt streng gereguleerd en gecontroleerd. Het punt is dat de totale PFAS-inname omlaag moet - ook de ruim 80% die je via voedsel binnenkrijgt.

8. Wat doet Evides tegen PFAS?
Evides onderzoekt het water, van bron tot kraan, uitgebreid. Zo weten we precies wat er in ons water zit. Dat publiceren we ook op onze website. Daarnaast doen we er uiteraard alles aan om met onze bestaande zuiveringstechnieken zoveel mogelijk PFAS uit het water te halen. Sinds 2024 reactiveren we bijvoorbeeld onze actiefkoolfilters veel vaker en daarmee verwijderen we al heel veel PFAS uit het water.
Tot slot lobbyen wij hard voor de bescherming van onze bronnen. Voor die bescherming zijn namelijk de overheden verantwoordelijk. Die lobby doen we zelf, maar ook in samenwerking met o.a. de andere drinkwaterbedrijven, nationaal en internationaal (via Vewin, RIWA-Maas en de Schone Maaswaterketen). We pleiten voor een zo breed en snel mogelijk Europees PFAS-verbod, betere en completere screening van aanwezige stoffen in lozingen, strengere lozingsvergunningen, beter toezicht en stevige handhaving. De vervuiler moet betalen, niet de drinkwaterklant.

9. Waarom haalt Evides niet alle PFAS uit het water?
PFAS bestaan uit veel verschillende stoffen en zijn technisch lastig volledig te verwijderen. We doen dus alles wat we kunnen met onze bestaande zuiveringstechnieken. Daarnaast hebben we onderzocht welke zuiveringstechniek beter in staat is PFAS te verwijderen. Om dat toe te passen moeten we volledig nieuwe zuiveringen bouwen. Voor de nieuwe productielocaties die we gepland hebben in Zeeland (Wranghe) en Dordrecht (Baanhoek) gaan we dat nu ook doen. Maar er is wel een keerzijde: intensiever zuiveren kost veel energie, water en geld en verplaatst PFAS naar een afvalstroom. Daarom is vervuiling voorkomen altijd beter. 

10. Is flessenwater beter dan kraanwater?
Kraanwater wordt veel strenger gecontroleerd dan verpakte dranken. Ook in flessenwater komt PFAS voor, zonder dat het op de verpakking staat. Daarnaast zitten er veel meer microplastics in en is het qua transport en verpakking niet duurzaam. Kraanwater blijft een goede en duurzame keuze. Meer hierover in dit filmpje.

11. Helpt een waterfilter of ontharder thuis tegen PFAS?
Niet per definitie. De werking verschilt per product en onvoldoende of onjuist onderhoud kan juist een risico voor de waterkwaliteit opleveren. Zie aflevering Kassa. Een ontharder is niet gemaakt om PFAS te verwijderen. 

Roberta Hofman, drinkwaterspecialist bij kennisinstituut KWR en lector innovatieve watersystemen bij de Hogeschool Utrecht op 23 september 2026 zegt hierover in Trouw: “Zelf kraanwater filteren heeft meer nadelen dan voordelen.”

12. Hoe komt PFAS in het drinkwater terecht?
PFAS komen via onder meer industrie, landbouw, afvalwater, lucht en productgebruik in het milieu en in de bronnen voor drinkwater terecht.